ކޮލަމް

''ޖަމާޢަތަށް ހާޒިރު ނުވެވުމަކީ ނަމާދު އެޅުމަށް އޮތް އުޒުރެއް ނޫން''

އިސްލާމްދީނުގައި ނަމާދަކީ ދީނުގެ ދެވަނަ ރުކުނެވެ. ޤިޔާމަތްދުވަހުން އަޅާގެ ޢަމަލުތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ ހިސާބު ބެއްލެވޭހުށީ، އޭނާގެ ނަމާދާ މެދުގައެވެ. މިއަދުގެ ހުކުރު ޚުޠުބާ ޚާއްޞަކޮށްފައި ވަނީ ނަމާދުގެ މުހިންމުކަމުގެ މައްޗަށެވެ. ”އަވަދިނެތިވުމަކީ ނަމާދު އެޅުމަށް އޮތް ޢުޛުރެއް ނޫން” މައުލޫގެ މައްޗަށް ގެނެސްދިން މިއަދުގެ ޚުޠުބާގައި ވަނީ އިސްލާމްދީނުގެ ތަނބުކަމުގައިވާ ނަމާދަކީ ކޮންމެ މުކައްލަފަކު ކުރުން ވާޖިބުވެގެންވާ އަޅުކަމެއްކަން ބަޔާންކޮށް، މި މައުޟޫއަށް އަލިއަޅުވާލާފައެވެ. މިއަދުގެ ޚު...

ޔުމްނާ ޢަލީ 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (22)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ: ނަމާދުކޮށް އަވަދި ވެގެން ސިޓިންރޫމަށް އަރޫޝާ ނިކުތީ ކޮފީއެއް ބޯށެވެ. އެ ވަގުތު އޭނާގެ ލޮލުގައި އަޅައިގަތީ ފޯނު ހިފައިގެން ސޯފާގައި އިން ނަދީމެވެ. އޭނާ ރަށަށް ނުދިޔައީ ކީއްވެ ބާވައޭ އަރޫޝާގެ ހިތަށް އެރިއެވެ. ނަދީމްއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ހުއްޓާ، ކުއްލިއަކަށް ނަދީމް ވެސް އަރޫޝާއަށް ބަލައިލައިފިއެވެ. ހުރި ފިޔަވަޅު މަތީ އިރުކޮޅަކު ހުރުމަށްފަހު އަރޫޝާ ގޮސް އުނދުން ކައިރީ ހުއްޓުނެވެ. ފެންކައްކާ ޖަގު ޖައްސާލުމަށްފަހު އޭނާ މަޑުކޮށްގެން ހުރީ ނަދީމްއަށް ފުރަގަސްދީގެންނެވެ. […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ޢިލްމީ ނަޒަރަކުން ދިވެހި ޤައުމިއްޔަތުގެ މަފުހޫމާއި އޭގެ ފުން ޢިލްމު - 1

ކޮންމެ ޤައުމަކަށް ވެސް އެ ޤައުމަކަށް ޚާއްޞަ ޤައުމިއްޔަތެއް އޮވެއެވެ. ދިވެހީންނަކީ އެވޭލާ ޤައުމަކަށްވާތީ ދިވެހީންގެ ވަރަށް ފުން ޤައުމިއްޔަތެއް އޮވެއެވެ. އެހެން ހުރިހާ ދާއިރާތަކެކޭ އެއްގޮތަށް ދިވެހި ޤައުމިއްޔަތަކީ ވެސް މަފުހޫމެއްގެ މައްޗަށް ޢިލްމީ މާނަތަކެއް ހިމެނޭ ގޮތަށް ތަރުތީބު ވެފައިވާ ފުން ދާއިރާއެކެވެ. މިއީ މި ދެންނެވި ޢިލްމީ ފުން މާނަތަކުގެ މައްޗަށް ބަލާލެވިފައިވާ މަސައްކަތެވެ. މި ލިޔުމުގެ މައިގަނޑު މަސްދަރަކީ ދިވެހިބަހާއި ސަގާފަތާއި ތަރިކައާ ބެހޭ ވުޒާއިން ދިވެހި ޤައުމިއްޔަތުގެ އިސްވަރުން 3...

ޢަބްދުﷲ ސަޢީދު 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (21)

ކުރީގެ އަދަދާއިގުޅޭ، އެވަގުތު ކުއްލިއަކަށް ނަދީމް ނިކުތްތަން ފެނުނެވެ. އެއާއެކު ދާއިންއަށް ތެޅިގަނެވުނެވެ. ބިރުން ހުރި ވަރުން ކޮޅަށް ވެސް ތެދުވެވުނެވެ. އޭރު ނަދީމްގެ ނަޒަރު ހުއްޓިފައި ހުރީ އިސްޖަހައިގެން ރޯން އިން އަރޫޝާއަށެވެ.  ނަދީމް އައިސް ސޯފާ ކައިރީ ހުއްޓުނު ވަގުތަކީ ރިޒާ ވެސް ކޮޓަރިން ނިކުތް ވަގުތެވެ. ދުރުގައި ހުރެ އޭނާ ވަކިވަކިން ފަހަރަކު މީހެއްގެ މޫނަށް ބަލައިލިއެވެ. އިސްޖަހައިގެން އިން އަރޫޝާ ފެނި، ރިޒާ ލަސް ނުކޮށް އެތަނަށް އައިސް ހުއްޓިއްޖެއެވެ. އަދި […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (20)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ، އޭނާގެ ފަން އިސްތަށިގަނޑުން މޫނު ހުރީ ފޮރުވިފައެވެ. ހާސްކަމުގެ ތެރެއިން  އަރޫޝާ ފެނުމުން އިތުރަށް ދާއިންގެ ހިތަށް ތަދުވިއެވެ. މިސްކިތުން ފޭބުމާއެކު ނަދީމްގެ ފޯނު ވައިބްރޭޓް ވާން ފެށިއެވެ. ރިޒާ ގާތު ބައްޕަ ދާށޭ ބުނެ ނަދީމް މަޑުކޮށްލީ، އެ ފޯނަށް ޖަވާބު ދޭށެވެ. ” ނަދީމް ކީއްވެ ތިވަރަށް އަަހަރެން ބާކީ ތި ކުރަނީ؟ ކިހާ ވަރަކަށް އަހަރެން ނަދީމްއަށް ގުޅައިފިން؟ ކިތައް ފަހަރު މެސެޖް ކޮށްފިން؟ އަހަރެން މިތާ އެކަނި […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (19)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ: ” ކިހިނެއްވީ؟ ހާދަ ކަންބޮޑު ވީ؟ ޒައިނާގެ މަގުސަދު އަރޫޝާއަށް އެނގުނީމަ ދިރިއުޅުމުގައި މައްސަލަ ޖެހޭނީ. އެހެންވެ އޭގެ ކުރިން މި ބުނަނީ އޭނަ ފޮނުވާލާށޭ. ” ދެ ލޯ ބޮޑު ކޮށްގެން ހުރެ މަދީހާ އަމުރު ކުރިއެވެ. ނަމަވެސް ނަދީމްއަކަށް އެއްވެސް ރައްދެއް ނުދެވުނެވެ. ސިކުނޑިއަށް ތޮއްޖެހެމުންދިޔަ ވާހަކަތައް ބޭރު ކުރާނެ ހިތްވަރެއްވެސް އޭނާއަކަށް ނުލިބުނެވެ. ” އަދިވެސް ނަދީމްއަށް އެއްބަހެއް ނުވެވެއެއްނު. ” އަނެއްކާވެސް ނަދީމްގެ ކަންފަތުގައި ޖެހުނީ މަދީހާގެ […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (18)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ: ” ނަދީމްގެ މަންމައަށް އަހަރެން ހުރިހާ އެއްޗެއް ކިޔައިދޭނަން. އެކަން ކުރަން އޭނައަށް ނުކެރުނަސް އަހަންނަށް ކެރޭނެ! އަރޫޝާ ހީކުރީ އަހަރެންގެ ބޮލަށް އޮށްގާ ބަސްތާއެއް އޮއްސާލީމަ، ބިރުން އަހަރެން މިތަނުން ދާނެ ކަމަށްތަ؟ ތިއީ ހަމަ ކުށްހީއެއް. އަހަރެން ފަހަތަކަށް ނުޖެހޭނަން. އަހަރެން މި ތަނުން ދާނީ ނަދީމް ވެސް ގޮވައިގެން. އަދި އަރޫޝާ އޭނަގެ ހަޔާތުން ނެރެ އެއްލައިލާފަ!” ޒައިނާއަށް ވާހަކަ ދެއްކުނީ ދަތްތައް ފިއްތަމުންނެވެ. ރުޅި އައިސް ހުރި […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

''ޤިޔާމަތްދުވަހު ޢަރުޝީގެ ހިޔާ ލިބޭ މީހުންގެ ތެރޭގައި މާތްﷲއަށް އަޅުކަންކުރުމުގައި ހެދިބޮޑުވާ ޒުވާނާ ހިމެނޭ'''

ޤިޔާމަތްދުވަހު ޢަރުޝީގެ ހިޔާވަހިކަން ދެއްވާ މީހުންގެ ތެރޭގައި މާތްﷲއަށް އަޅުކަންކުރުމުގައި ހެދިބޮޑުވަމުން އަންނަ ޒުވާނާ ހިމެނޭކަން ބަޔާންކޮށް، އެދުވަހަށް ތައްޔާރުވުމުގެ މަތިވެރި ފިލާވަޅުތަކެއް މިއަދުގެ ހުކުރު ޚުޠުބާގައި ގެނެސްދީފިއެވެ. މިއަދުގެ ޚުޠުބާގެ މަޢުލޫއަކީ ”ޤިޔާމަތްދުވަސް” އެވެ. މިއަދުގެ ޚުތުބާއިން ނަކަލުކޮށްފައިވާ މުހިންމު ބައިތައް ތިރީގައި ހިމަނާލާފައި އެވަނީ އެވެ. އާޚިރަތް ދުވަހަކީ ދުންޔަވީ ޙަޔާތް ނިމޭ ދުވަސް އާޚިރަތް ދުވަހަކީ ދުންޔަވީ ޙަޔާތް ނިމޭ ދުވަހެވެ. މި ދުވަސް އަންނާނެ ވަގުތެއް...

ޔުމްނާ ޢަލީ 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (17)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ: އޭނާ ގޮސް ދޮރު ހުޅުވާލުމާއެކު ދޮރުމަތީގައި ހުރި ޒައިނާއަށް އެނދުގައި އޮތް ނަދީމް ފެނިއްޖެއެވެ. އެ އާއެކު ޒައިނާގެ މޫނުމައްޗަށް އެރި ކުލަވަރުން އަރޫޝާގެ ހިތުގައި ޒައިނާއާ ބެހޭ ގޮތުން އުފެދިފައިވާ ސުވާލުތައް އިތުރު ވެގެން ދިޔައެވެ. މަންމަގެ އަޑު ނީވުމުން ނަދީމް ދޮރާ ދިމާލަށް މޫނު އަނބުރާލިއެވެ. އެ ވަގުތު އޭނާއަށް ފެނުނީ މަންމައެއް ނޫނެވެ. ރުޅި ގަދަވެފައި ހުރި ޒައިނާއެވެ. ނަދީމަށް ޒައިނާ ފެނުމާއެކު ޒައިނާ ވަގުތުން އެ ތަނުން […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (16)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ، ” އަހަންނަށް ޔަގީން ޒައިނާއަކީ ނަދީމް އެ ބުނި އަންހެން ކުއްޖާކަން. ނަދީމްއަކީ އަހަރެން ހީކުރި ކަހަލަ މީހެއް ނޫން. އެއީ ދާއިން ކަހަލަ…ދާއިން ކަހަލަ އޯގާތެރި މީހެއް ނޫން. ” ދާއިންގެ ނަން ބުނެވުމާއެކު އަރޫޝާ ފެންކަޅި ވާކަށް މާ ގިނައިރުތަކެއް ނުނެގިއެވެ. އާދައިގެ މަތިން މަދީހާއާއި ރިޒާ އެ މީހުންގެ ދަނޑަށް ދިޔައެވެ. އެ ދެމަފިރިންނަކީ އެ ރަށުގައި އެންމެ ފުޅާކޮށް ދަނޑުވެރިކަން ކުރާ ދެ މީހުންނެވެ. ” ކަރައެއް […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

އިމާމު ފާތިހާ ސޫރަތް ކިޔުމަށްފަހު ސޫރަތްފެށުމާ ދެމެދު، މައުމޫމުން ފާތިހާ ސޫރަތް ކިޔަން ޖެހޭނެ ތޯ؟

الحمد لله والصلاة والسلام على رسول الله وعلى آله وصحبه ومن تبعهم باحسان إلى يوم الدين، أما بعد: ޚުލާޞާ ޖަވާބު: އިމާމު މީހާ ފާތިހާ ސޫރަތް ކިޔާއި ނިމުމަށްފަހު އަނެއް ސޫރަތް ފެށުމާ ދެމެދު މައުމޫމު މީހާ ފާތިހާ ސޫރަތް ކިޔެވުމަކީ އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތެކެވެ. އަދި ނަމާދުގެ ކޮންމެ ރަކުޢަތެއްގައި ވެސް ފާތިޙާ ސޫރަތް ކިޔެވުމަކީ ވާޖިބެއް ކަމުގައި ވާތީ، ކޮންމެހެން ވެސް މި ސޫރަތް ކިޔަވަން ވާނެއެވެ. […]

ޝެއިޚް މުޠީޢު އިސްމާޢީލް މުޙައްމަދު 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް 15

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ، ” މަންމާ! ” ނަދީމްގެ އަޑުން ދޮރާ ދިމާލަށް އެންމެންނަށް ބަލައިލެވުނީ އެއްފަހަރާއެވެ. އެ ވަގުތު އެންމެންގެ ނަޒަރު ހުއްޓުނީ ނަދީމްއާ ދާދި ގާތުގައި ހުރި ޒައިނާއާ ދިމާލަށެވެ. ނުތަނަވަސްކަމާއެކު ޒައިނާ ވެސް ފަހަރަކު މީހެއްގެ މޫނަށް ބަލަމުން ދިޔައެވެ. ނަދީމް އުއްމީދު ކުރި ގޮތާ ހިލާފަށް، މަންމައާއި ބައްޕަގެ މޫނުމަތިން ހިނިތުންވުން ނުފެނުމުން އޭނާ ހުރީ ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ޖެހިލުންވެފައެވެ. ހިންދިރުވާލަމުން ނަދީމް، ޒައިނާއަށް ބަލައިލިއެވެ. އަދި ގަދަކަމުން ހީލީ، ޒައިނާ […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (14)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ، ނަދީމްއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ޒައިނާ ހުރި އިރު އޭނާގެ ދެ ލޯ ދިޔައީ ކަރުނައިން ފުރެމުންނެެވެ. ” އަހަރެން ބޭނުން ޒައިނާއާ ވާހަކަ ދައްކަން.” ނަދީމް ބުންޏެވެ. ” އެކަމަކު އަހަންނެއް ބޭނުމެއް ނޫން ނަދީމްއާ ވާހަކަ ދައްކާކަށް. ” ޒައިނާ ބުންޏެވެ. އޭރު އޭނާގެ ލޮލުން ކަރުނަތައް ފައިބަން ފަށައިފިއެވެ. އެންމެ އިރުކޮޅަކު ވެސް ނަދީމްގެ ކުރިމަތީގައި ހުންނަން އޭނާ ބޭނުން ނުވާ ކަހަލައެވެ. ޒައިނާ ކުރިއަށް ހިނގައިގަތް ވަގުތު އަނެއްކާ ވެސް […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (13)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ، ޒައިނާ މިހާރު ރާއްޖޭގައި ނުހުންނާނެކަން ވެސް ނަދީމްއަށް އެނގެއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާއަށް އަދިވެސް ޒައިނާގެ ހިޔާލުތަކުން ދުރަށް ދެވޭ ގޮތެއް ނުވެއެވެ. މާލެ އައި ގޮތަށް ވެސް ޒައިނާގެ ގެ ހުންނަ މަގަށް ދެ ފަހަރަކު ދެވުނެވެ. ފަހަރެއްގައި ވެސް ޒައިނާ އުޅެދާނެ ކަމަށެވެ. ފެނޭތޯއެވެ. ދެ ތިން ދުވަހުގެ ޗުއްޓީއަކަށް ފަހު އަރޫޝާ އޮފީހަށް ނިކުތެވެ. ފުރަތަމަ ވެސް އޭނާއާ ބައްދަލްވީ އާ މޫނަކާއެވެ. އެއީ އާސިފްގެ މަގާމު ހުސް ވުމުން […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން

ސިލްސިލާ ވާހަކަ: ލޯބިވިޔަސް (12)

ކުރީގެ އަދަދާއި ގުޅޭ، ” އަހަރެން މާލެ ދާން ޖެހިއްޖެ. ” ނަދީމް ބުންޏެވެ. ކުއްލިއަކަށް ނަދީމްގެ އަޑު އިވުމާއެކު އަރޫޝާއަށް ތެދުވެވުނެވެ. އެ ވަގުތު ދެ މީހުންގެ ހަތަރުކަޅި ބައްދަލްވެ ތޫނު ނަޒަރަކުން ބަލަން ފެށުނެވެ. މާ ގިނައިރު ނަދީމްގެ މޫނަށް ބަލާކަށް އަރޫޝާއަކަށް ނުކެރުނެވެ. ކުރިމަތީގައި އެ ހުރީ ފިރިމީހާ ކަމުގައި ވިޔަސް އެކަން ގަބޫލު ކުރާކަށް އަރޫޝާގެ ހިތެއް ނޭދެއެވެ. އެއްވެސް ސުވާލެއް ނުކޮށް އަރޫޝާ ނަދީމްއަށް ފުރަގަސް ދިނުމުން ނަދީމްއަށް ލިބުނީ […]

ސަލާމާ ޢަބްދުލް ޢަލީމް 1 އަހަރު ކުރިން