2025 ވަނަ އަހަރުގެ ޙައްޖަށް ދިއުމަށް ތައްޔާރުވަމުންދިޔަ ޕާކިސްތާނުގެ 77،000 އަށްވުރެ ގިނަ އަމިއްލަ ޙައްޖުވެރިންނަށް ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާއަށް ދަތުރުކުރުން ހުއްޓުވައިފިއެވެ. މިކަން ދިމާވެފައިވަނީ ޓުއަރ އޮޕަރޭޓަރުން މުހިންމު ބުކިންގ ސުންގަޑިތަކަށް ޢަމަލުނުކުރުމާ ގުޅިގެންނެވެ.

މި ހާދިސާ ހިނގާފައިވަނީ އިދާރީ ގޮތުން ދިމާވި ގިނަ މައްސަލަތަކާއި، ސިޔާސަތުތަކާ ގުޅޭގޮތުން އުފެދުނު ޚިޔާލު ތަފާތުވުންތަކާއި، އަދި ލޮޖިސްޓިކަލް ލަސްވުންތަކެއްގެ ސަބަބުންނެވެ.

Ad
rt

2024 ވަނަ އަހަރުގެ ޑިސެމްބަރު މަހު ޕާކިސްތާނާއި ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާއާ ދެމެދު ސޮއިކުރެވުނު ދެފަރާތުގެ އެއްބަސްވުމުގައި، 2025 ވަނަ އަހަރުގެ ފެބްރުއަރީ 14 ގެ ކުރިން ހުރިހާ ޙައްޖު ބުކިންގތައް ނިންމުމަށް ލާޒިމުކޮށްފައިވީ ނަމަވެސް، ގިނަ އަމިއްލަ އޮޕަރޭޓަރުން މި ސުންގަޑިއަށް ޢަމަލު ނުކުރުމުގެ ސަބަބުން، ޕާކިސްތާނުގެ އަމިއްލަ ޙައްޖު ކޯޓާ ބޮޑުތަނުން ކުޑަކުރެވި، އަމިއްލަ ސްކީމްގެ ދަށުން ޙައްޖަށް ދެވޭނީ އެންމެ 12،500 ޙައްޖުވެރިންނަށެވެ.

މި މައްސަލައާ ގުޅިގެން، ޕާކިސްތާނުގެ ބޮޑުވަޒީރު ޝަހްބާޒް ޝަރީފް ވަނީ ރަސްމީ ތަޙްޤީޤެއް ފަށާފައެވެ. އަދި ޖަވާބުދާރީވުމަށް އެދޭ އަޑުތައް އިތުރުވަމުން ދާ ދަނޑިވަޅެއްގައި، ބޮޑުވަޒީރުގެ އޮފީހުން މި ހާލަތު ސިފަކޮށްފައިވަނީ "ވަރަށް ހިތާމަވެރި" ކަމެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ޚާއްޞަކޮށް މި މުޤައްދަސް ދަތުރަށް ތައްޔާރުވަމުންދިޔަ އެތައްހާސް ޙައްޖުވެރިންނަށް މިއީ ވަރަށް ބޮޑު ހިތްދަތިކަމެކެވެ.

މި މައްސަލަ ދިމާވުމަށް މެދުވެރިވި އަށް މައިގަނޑު ސަބަބު ޙައްޖު އޮގަނައިޒަރުންނާއި އިންޑަސްޓްރީގެ ތަޖުރިބާކާރުން ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި މައްކާގައި ޓެންޓާޓާއި ބިން ކަނޑައެޅުމުގައި ދިމާވި ލަސްވުންތަކާއި، ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާއިން ކަނޑައެޅި އަވަސް ބުކިންގ ސުންގަޑިތަކާއި، އަލުން ރަޖިސްޓަރީކުރުމުގެ ޝަރުޠުތަކާ ގުޅޭގޮތުން އުފެދުނު އޮޅުންތަކާއި، މިނިސްޓްރީތަކުގެ މެދުގައި ސިޔާސަތުތައް ތަންފީޒުކުރުމުގައި ދިމާވި ފުށުއެރުންތަކާއި، ބޭރު ފައިސާއާ ގުޅޭ ހަނިކުރުންތަކާއި، ޓެކްނިކަލް ސިސްޓަމްތަކުގެ މެދުކެނޑުންތަކާއި، ބޭރުގައި ދިރިއުޅޭ ޕާކިސްތާނު ބައެއް މީހުންގެ ޝަރުޠު ހަމަނުވުމާއި، އަދި 38 އިންސައްތަ ބޭރު ފައިސާ އިސްވެ ދެއްކުމުގެ ޝަރުޠު ހިމެނެއެވެ.

މި ހާދިސާއާ ގުޅިގެން، ޕާކިސްތާނުގެ ޙައްޖު މިނިސްޓްރީގެ އިސްވެރިން ވަނީ މަޢާފަށް އެދިފައެވެ. އަދި މި މައްސަލަ ޙައްލުކުރުމަށް ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާގެ އިސްވެރިންނާއެކު މަޝްވަރާތައް ކުރިއަށްދާ ކަމަށް ބުނެފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް، މިހާތަނަށް އެއްވެސް ހައްލެއް ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ.

މި ހާދިސާއިން ޕާކިސްތާނުގެ ޙައްޖު އިންޑަސްޓްރީއަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބޭނެ ކަމަށް ލަފާކުރެވެއެވެ. އަދި ކުރިއަށް އޮތް އަހަރުތަކުގައި ޙައްޖު ދަތުރުތައް އިންތިޒާމުކުރުމުގައި އިތުރު ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަންޖެހޭނެ ކަމަށް ޕާކިސްތާނުގެ ސަރުކާރުން ބުނެފައިވެއެވެ.

މި މައްސަލައިގެ ސަބަބުން ޙައްޖަށް ދިއުމުގެ ފުރުޞަތު ގެއްލިފައިވާ ޙައްޖުވެރިންނަށް ބަދަލު ހޯދައިދިނުމަށް ސަރުކާރުން މަސައްކަތްކުރާނެ ކަމަށް ޕާކިސްތާނުގެ ބޮޑުވަޒީރު ޝަހްބާޒް ޝަރީފް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. އަދި މި މައްސަލައިގައި އިހުމާލުވި ފަރާތްތަކާމެދު ފިޔަވަޅު އަޅާނެ ކަމަށްވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.

މި ހާދިސާއަކީ ޕާކިސްތާނުގެ ޙައްޖު އިންތިޒާމުތަކުގައި ހުރި ބޮޑެތި މައްސަލަތައް ހާމަކޮށްދޭ ކަމެއް ކަމަށް ގިނަ ފަރާތްތަކުން ދެކެއެވެ. އަދި ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި މިފަދަ ކަންކަން ތަކުރާރުވިޔަ ނުދިނުމަށް، ޙައްޖު އިންތިޒާމުތަކުގައި ބޮޑެތި އިޞްލާޙުތަކެއް ގެންނަންޖެހޭ ކަމަށް ޕާކިސްތާނުގެ ގިނަ ރައްޔިތުން ގޮވާލައްވާފައިވެއެވެ.