ޗައިނާގެ ސަގާފީ ބޭހެއް އުފެއްދުމަށް ބޭނުންކުރާ ހިމާރުގެ ހަމަށް އޮތް ޑިމާންޑް ފާއިތުވި 15 އަހަރުގެ ތެރޭގައި އިންތިހާއަށް އުފުލި، އެފްރިކާ ބައްރުން ޗައިނާއަށް އެތެރެކުރާ ހިމާރުގެ ހަމުގެ އަގު 400 އެމެރިކާ ޑޮލަރަށް ވުރެ މައްޗަށް އަރައިފިއެވެ.

ޗައިނާއާއި އެފްރިކާގެ ވިޔަފާރީގެ ދާއިރާގެ ތަޖުރިބާކާރެއް ކަމަށްވާ ލޯރެން ޖޯންސްޓަން ނެރުނު ފޮތެއްގައިވާ ގޮތުން، މި ވިޔަފާރީގެ ސަބަބުން އެފްރިކާގެ ހިމާރުތައް ނެތިދިއުމުގެ ބިރު ވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ.

Ad
rt

މި ޑިމާންޑް އުފެދެން މެދުވެރިވި މައިގަނޑު ސަބަބަކީ "އީޖިއާއޯ" ގެ ނަމުން މަޝްހޫރުވެފައިވާ ޗައިނާގެ ޒަމާންވީ ސަގާފީ ބޭހެކެވެ. މިއީ ހިމާރުގެ ހަމުން ނަގާ ޖެލަޓިން އަޅައިގެން ތައްޔާރުކުރާ ލެއަށް ބޭނުންތެރި ޓޮނިކެކެވެ. ކުރީ ޒަމާނުގައި ރަސްރަސްކަލުންނާއި މަތީ ފަންތީގެ މަދު ބަޔަކު އަތުން ހަދައިގެން ބޭނުންކުރި މި އުފެއްދުން، މިހާރު ޗައިނާގެ އެތައް މިލިއަން އަންހެނުންނެއް ބޭނުންކުރަމުން އަންނަނީ ވަރުބަލިކަމާއި، ބޯއެނބުރުމާއި، ކެއްސުމާއި، މައްސަރު ކަންކަމުގައި ދިމާވާ މައްސަލަތަކަށް ފަރުވާއެއްގެ ގޮތުގައެވެ.

ފަހަކަށް އައިސް މި ބޭސް ވަނީ ސިނާއީ ފެންވަރުގައި ގިނަ އަދަދަކަށް އުފައްދަން ފަށައި، ކޭކާއި، ބުއިންތަކާއި އަދި ކޮސްމެޓިކްސް ފަދަ ތަފާތު ބާވަތްތަކަށް ވިޔަފާރީގެ ގޮތުން ބަދަލުކޮށްފައެވެ. ފާމަސީތަކުން އާދައިގެ އަގުތަކުގައި މިއުފެއްދުން ލިބެން ހުރި ނަމަވެސް، އެންމެ އަގުބޮޑު ބާވަތްތައް ވިކެނީ އެތައް ހާސް ރެންމިންބީ އަށެވެ. މި ބާވަތް އެންމެ ފުޅާދާއިރާއެއްގައި އުފައްދާ ޑޮންގް-އީ އީޖިއާއޯ ކުންފުނިން ގެނައި އަގުގެ ބަދަލުތައް، 2000 އަދި 2010 ގެ އަހަރުތަކުގައި ބެއިޖިންގާއި ޝަންހާއީގެ ގެދޮރުގެ އަގު އުފުލުނު މިންވަރަށް ވުރެވެސް ބޮޑެވެ. ޗައިނާގެ އިތުރުން ހޮންކޮންގް، ޓައިވާން، އެމެރިކާ، ޔޫރަޕް، އޮސްޓްރޭލިއާ އަދި ދެކުނު އިރުމަތީ އޭޝިއާގައި ވެސް މި އުފެއްދުމަށް މާކެޓް އޮވެއެވެ.

އީޖިއާއޯ އުފެއްދުމަށް އަހަރަކު ގާތްގަނޑަކަށް 4 އާއި 5 މިލިއަނާ ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް ހިމާރުގެ ހަން ބޭނުންވާއިރު، މި އަދަދު ޗައިނާގެ އަމިއްލަ އުފެއްދުންތެރިކަމަށް ފޯރުކޮށްނުދެވެއެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން، ދުނިޔޭގެ ހިމާރުގެ އާބާދީގެ ތިންބައިކުޅަ ދެބައި އޮތް އެފްރިކާ ބައްރަކީ ގާނޫނީ އަދި ޣައިރު ގާނޫނީ ގޮތުން ހަން ހޯދާ މައި މަރުކަޒަށް ވަނީ ވެފައެވެ.

އިތިއޯޕިއާ، ކެންޔާ އަދި ޓެންޒޭނިއާ ފަދަ ގައުމުތަކުން ކުރިން ހަން ހޯދަން ފެށި ނަމަވެސް، ޑިމާންޑް އުފުލި އެއް ހަމުގެ އަގު 400 ޑޮލަރަށް ވުރެ މައްޗަށް ދިއުމުން، މުޅި ބައްރުގެ ހުރިހާ ހިމާރުތަކަށް ނުރައްކާ ކުރިމަތިވިއެވެ. ހިމާރަކީ އާލާވާން ގިނަ ދުވަސް ނަގާ ޖަނަވާރަކަށް ވުމުން ސަޕްލައި ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ގޮސްފައެވެ.

ޔޫކޭގެ ޖަމިއްޔާއެއް ކަމަށްވާ "ދަ ޑޮންކީ ސެންކްޗުއަރީ" އިން އަންދާޒާކުރާ ގޮތުގައި، ޗައިނާއަށް އަހަރަކު އެތެރެކުރާ 3 މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ ހިމާރުގެ ހަމުގެ ތެރެއިން 25 އިންސައްތައާއި 35 އިންސައްތައާ ދެމެދުގެ ހަމަކީ ވަގަށް ނަގާފައިވާ ހިމާރުތަކުގެ ހަމެވެ. އަގުތައް އިންތިހާއަށް އުފުލި، ދެކުނު އެފްރިކާގައި 2010 ގެ ފަހުކޮޅު 30 ޑޮލަރަށް ލިބުނު ހިމާރެއްގެ އަގު 2022 ވަނަ އަހަރު 125 ޑޮލަރަށް އެރިއެވެ. މީގެ ސަބަބުން ދަތުރުފަތުރާއި އާމްދަނީ ހޯދުމަށް ހިމާރުގެ ބޭނުންހިފާ ފަގީރު އާއިލާތަކަށާއި، ހާއްސަކޮށް އަންހެނުންނާއި އަންހެން ކުދިންނަށް ވަނީ އިގުތިސާދީ ބޮޑެތި ދަތިތަކަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައެވެ.

މި މައްސަލަ ހައްލުކުރުމަށްޓަކައި 2022 ވަނަ އަހަރު ބޭއްވި ފުރަތަމަ ޕޭން-އެފްރިކަން ޑޮންކީ ކޮންފަރެންސްގައި އެކުލަވާލި 'ދާރުއްސަލާމް ޑެކްލަރޭޝަން' އަށް ބިނާކޮށް، ފެބުރުއަރީ 2024 ގައި ބޭއްވި އެފްރިކަން ޔޫނިއަންގެ 37 ވަނަ ސަމިޓުން ވަނީ ހިމާރު ކަތިލުން 15 އަހަރަށް މަނާކުރުމަށް ނިންމައިފައެވެ. ނަމަވެސް، ކޮންމެ ގައުމެއްގެ ގާނޫނުތަކަށް ބަދަލު ގެނައުމުގައި ހުރި ދަތިތަކާއި، ބޯޑަރުތައް ބެލެހެއްޓުމުގައި ހުރި އުނިކަންކަމުގެ ސަބަބުން މި ވިޔަފާރި ވަގު ވިޔަފާރިއަކަށް ބަދަލުވެ، އެއް ގައުމުން އަނެއް ގައުމަށް ހިމާރު ސްމަގްލްކުރުން އަދިވެސް ދަނީ ކުރިއަށެވެ.